Shell ∙ Conchiglia (instrument)

A
Ricavata dal guscio di un crostaceo
Made up of the shell of a crustacean

• κἀν τῷδε πᾶς τις, ὡς ὁρᾷ βουφόρβια
πίπτοντα καὶ πορθούμεν’, ἐξωπλίζετο,
κόχλους τε φυσῶν συλλέγων τ’ ἐγχωρίους·
(E. IT 301-303)

• Ἦ ῥ’ Ἄμυκος καὶ κόχλον ἑλὼν μυκήσατο κοῖλον.
(Theoc. 22.75)

• […] τοὶ δ’ ἀμφί μιν ἠγερέθοντο
Τρίτωνες, πόντοιο βαρύθροοι αὐλητῆρες,
κόχλοισιν ταναοῖς γάμιον μέλος ἠπύοντες.
(Mosch. 2.122-124)

• τοῖς θαλαττίοις ἐχρῶντο πρὸ τῆς τῶν σαλπίγγων εὐρέσεως. καὶ ὁ στρόμβος
(Hsch. s.v. κόχλος)

B
Per radunare il bestiame
To gather the stock

• θαλασσίην σάλπιγγα
(Arch. fr. 214 West apud Hsch. s.v. σάλπιγξ)

• Τοῖς μὲν ἐπεπλατάγησα καὶ αὐτίκα δῶρον ἔδωκα,
Δάφνιδι μὲν κορύναν, τάν μοι πατρὸς ἔτραφεν ἀγρός,
αὐτοφυῆ, τὰν οὐδ’ ἂν ἴσως μωμάσατο τέκτων,
τήνῳ δὲ στρόμβω καλὸν ὄστρακον, ὧ κρέας αὐτός
σιτήθην πέτραισιν ἐν Ἰκαρίαισι δοκεύσας,
πέντε ταμὼν πέντ’ οὖσιν· ὃ δ’ ἐγκαναχήσατο κόχλῳ.
([Theoc.] 9.22-27)

• ὡς γὰρ τὰ θρέμματα λόγου μὲν οὐ συνίησιν διάνοιαν ἔχοντος, σιγμοῖς δὲ καὶ ποππυσμοῖς ἐμμελέσιν ἢ σύριγξιν καὶ στρόμβοις ἐγείρουσι καὶ κατευνάζουσι [καὶ] πάλιν οἱ νέμοντες, οὕτως, ὅσον ἔνεστι τῇ ψυχῇ φορβαδικὸν καὶ ἀγελαῖον καὶ ἀξύνετον λόγου καὶ ἀνήκοον, μέλεσι καὶ ῥυθμοῖς ἐπιψάλλοντες καὶ καταυλοῦντες εὖ τίθενται καὶ καταπραΰνουσιν.
(Plut.Nativo di Cheronea, dalla quale si allontanò in rare occasioni, Plutarco (46-127) fu maestro di retorica, sacerdote, e autore di num…
More >, Quaest. conv. 713b)

C
Come segnale di aiuto e di guerra
As signal of help or war

• τήνῳ δὲ στρόμβω καλὸν ὄστρακον, ὧ κρέας αὐτός
([Theoc.] 9.25)

• Καὶ δὴ καταίθει γαῖαν ὀρχηστὴς Ἄρης,
στρόμβῳ τὸν αἱματηρὸν ἐξάρχων νόμον.
(Lycoph. 249-250)

• τό τε τοὺς Σπαρτιάτας πρὸς αὐλὸν καὶ λύραν πολεμεῖν τοῦ μικρῷ πρότερον εἰρημένου τεκμήριόν ἐστιν, ἀλλ᾽ οὐχὶ τοῦ βιωφελῆ τυγχάνειν τὴν μουσικήν. καθάπερ δ᾽ οἱ ἀχθοφοροῦντες ἢ ἐρέσσοντες ἢ ἄλλο τι τῶν ἐπιπόνων δρῶντες ἔργων κελεύουσιν εἰς τὸ ἀνθέλκειν τὸν νοῦν ἀπὸ τῆς κατὰ τὸ ἔργον βασάνου, οὕτω καἱ αὐλοῖς ἢ σάλπιγξιν ἐν πολέμοις χρώμενοι οὐ διὰ τὸ ἔχειν τι τῆς διανοίας ἐπεγερτικὸν τὸ μέλος καὶ ἀνδρικοῦ λήματος αἴτιον ὑπάρχειν τοῦτο ἐμηχανήσαντο, ἀλλ᾽ ἀπὸ τῆς ἀγωνίας καὶ ταραχῆς ἀνθέλκειν ἑαυτοὺς σπουδάσαντες, εἴγε καὶ στρόμβοις τινὲς τῶν βαρβάρων βουκινίζουσι καὶ τυμπάνοις κτυποῦντες πολεμοῦσιν·
(S.E. Math. 6.24)

D
Attributo dei Tritoni
Attribute of the Tritons

• Τρίτωνες, πόντοιο βαρύθροοι αὐλητῆρες
(Mosch. 2.123)

• Sed tum forte cava dum personat aequora concha,
demens, et cantu vocat in certamina divos,
aemulus exceptum Triton, si credere dignum est,
inter saxa virum spumosa inmerserat unda.
(Verg.Originario di Mantova, Virgilio (70-19 a.C.) frequenta una scuola filosofica campana, e si mette in luce, intorno alla fine degli ann…
More > Aen. 6.171-174)

• Hunc vehit immanis Triton et caerula concha
exterrens freta,
(Verg.Originario di Mantova, Virgilio (70-19 a.C.) frequenta una scuola filosofica campana, e si mette in luce, intorno alla fine degli ann…
More > Aen. 10.209-210)

• nec maris ira manet, positoque tricuspide telo
mulcet aquas rector pelagi supraque profundum
exstantem atque umeros innato murice tectum
caeruleum Tritona vocat conchaeque sonanti
inspirare iubet fluctusque et flumina signo
iam revocare dato:
(Ov.Publio Ovidio Nasone (43 a.C.-18 d.C.), nativo di Sulmona, è tra i più prolifici autori latini di elegie. Nella produzione di ambit…
More > met. 1.330-335)